Научниците во Келн открија ново антитело против ХИВ кое покажа способност да спречи инфекција и да го неутрализира вирусот во лабораториски услови.
Истражувачкиот тим предводен од директорот на Институтот за вирусологија Флоријан Клајн проучувал примероци од крв од 32 лица заразени со ХИВ, кои самостојно, односно без терапија, развиле силен и широко ефикасен имунолошки одговор преку антитела против вирусот, пишува Дојче Веле.
Како што е објавено, научниците тестирале повеќе од 800 различни антитела од овие примероци во лабораторија, испитувајќи ја нивната способност да го неутрализираат вирусот ХИВ, а едно од нив, означено со 04_A06, особено се издвоило.
Ова антитело го блокира местото преку кое вирусот се врзува за клетките домаќини за време на инфекцијата и на тој начин го спречува вирусот ХИВ да влезе во клетките.
Кога вирусот ќе влезе во клетка, тој ги презема своите функции и ги користи за да се реплицира, со што го ослабува имунолошкиот систем на долг рок.
Се додава дека планот за производство на антитела се наоѓа во човечкиот имунолошки систем, во Б-лимфоцитите, кои, кога ќе дојдат во контакт со патогени, созреваат во плазма клетки кои произведуваат големи количини на антитела, вклучувајќи го и 04_A06.
Истражувачите го дешифрирале генетскиот план за негово создавање и успеале да го репродуцираат.
„Значи, повеќе не е потребно да се зема крв од пациенти, туку овој генетски план може да се вметне во друга клетка и да ѝ се каже да го произведе тој протеин, тоа антитело“, рече Клајн.
DW понатаму наведува дека, во експерименти на глувци кои носеле компоненти на човечкиот имунолошки систем и биле заразени со ХИВ, антителото 04_A06 било во можност целосно да го неутрализира поголемиот дел од вирусот ХИВ.
Истражувачите спроведоа тестови на околу 340 различни варијанти на ХИВ, вклучувајќи ги и оние кои веќе биле отпорни на други антитела.
„Вирусите се многу разновидни и затоа е толку тешко да се лекува ХИВ, бидејќи постои голема генетска разновидност меѓу вирусите“, рече Клајн, додавајќи дека новооткриеното антитело било во можност да неутрализира 98 проценти од тестираните варијанти.
Според него, 04_A06 би можел да им помогне на луѓето кои веќе се заразени со ХИВ, бидејќи го спречува вирусот да влезе во клетката.
„Се врзува за рецепторот на вирусот, го блокира и на тој начин го спречува да ја инфицира целната клетка. Покрај тоа, вирусите што се обележани со антитела полесно се препознаваат и уништуваат од имунолошкиот систем. Ова антитело би можело да се користи и превентивно, за да се спречи ХИВ инфекцијата – ако антителото веќе постои во телото, вирусот што влегува би бил веднаш запрен пред да може да ја инфицира клетката“, рече тој.
DW исто така наведува дека новото антитело би можело да дејствува како таканаречена пасивна имунизација, за разлика од активната имунизација, што вклучува вакцина што му овозможува на телото самостојно да произведува антитела, но таква вакцина во моментов не постои.
Се објаснува дека постојат студии со mRNA вакцини, кои треба да го стимулираат имунолошкиот систем да одговори на специфичен протеин од обвивката на ХИВ вирусот, но овој пристап досега е тестиран само на една варијанта на вирусот.
Во моментов, за профилакса против ХИВ инфекции се користат разни лекови во форма на таблети или инјекции, и тоа со голем успех, но таблетите обично мора да се земаат секојдневно.
Идејата зад профилаксата со антитела како 04_A06, објаснува Клајн, е дека дневното земање апчиња може да се избегне, бидејќи би имало поголема од 90 проценти веројатност за спречување на инфекцијата.
„Профилаксата со антитела би се земала приближно на секои шест месеци“, рече Клајн.
Александра Тркола, директорка на Институтот за медицинска вирусологија на Универзитетот во Цирих, вели дека веќе се откриени други антитела со широка активност против ХИВ, но дека 04_A06 е дефинитивно исклучително моќен претставник на оваа група.
„Теоретски, само 04_A06 постигнува ефикасност што нормално се постигнува само со комбинација од повеќе антитела“, рече таа.
Кристоф Шпинер, раководител на Одделот за заразни болести во Универзитетската болница „Рехтс ан дер Изар“ во Минхен, верува дека може да помине долго време пред да се развие вистински лек базиран на 04_A06, додавајќи дека резултатите од Келн во моментов се само лабораториски податоци, поради што ефикасноста не може директно да се пренесе во услови од реалниот живот.
„Потребни се понатамошни студии за дозата, безбедноста и ефикасноста на антителата“, рече тој.
Од 1981 година, кога болеста стана позната, СИДА-та одзеде 44 милиони животи низ целиот свет и се смета за една од најтешките епидемии во човечката историја.
Иако бројот на смртни случаи се намали со текот на времето благодарение на едукацијата и превентивните мерки, луѓето сè уште умираат од последиците од оваа болест, а само во 2024 година, околу 630.000 луѓе починаа од СИДА низ целиот свет.
Светскиот ден на СИДА-та се одбележува секој 1 декември од 1988 година.
