„Кашестиот свет на лавата“

„Целата планета е во основа во кашеста, стопена состојба“, рече д-р Харисон Николс, астрофизичар на Универзитетот во Оксфорд. „Тоа е како меласа. Јадрото на оваа планета веројатно би било исто така стопено.“

Површинските температури би достигнале вртоглави 1900°C, а огромни бранови веројатно би се извивале преку океан од магма, предизвикани од плимни сили од соседните планети. Условите би биле заокружени со остар мирис на расипани јајца од атмосферата богата со водород сулфид. Таквата средина не се смета за погодна за поддршка на живот.

„Доколку постоеја вонземјани кои би можеле да живеат во лава, тоа би било неверојатно, но не мислам дека е веројатно дека ќе биде населливо“, рече Николс. „Убаво е едноставно да се ужива во вонземската природа на самата планета.“

Мистеријата на сулфурната атмосфера

Планетите надвор од нашиот Сончев систем се премногу далеку за да бидат фотографирани или достапни со роботски вселенски летала. До неодамна, астрономите можеа само приближно да ја проценат нивната големина, густина и температура со следење на нивните силуети додека минуваат пред нивните ѕвезди-домаќини. Сепак, вселенскиот телескоп Џејмс Веб е доволно моќен за да ја мери ѕвездената светлина што се филтрира низ атмосферите на планетите, откривајќи ги присутните гасови.

Претходните набљудувања открија дека L98-59d има атмосфера богата со сулфур, што не се вклопува во сликата за карпест или воден свет – двете вообичаени категории во кои нормално би спаѓала планета со нејзина големина. Ниту една од овие типови планети не би можела да одржи атмосфера богата со сулфур во текот на речиси 5 милијарди години од постоењето на планетата.

Решение во длабок океан од магма

Користејќи напредни компјутерски симулации, најновото истражување ја реконструираше историјата на планетата од непосредно по нејзиното раѓање до денес. Резултатите сугерираат дека L98-59d има глобален магматски океан што се протега илјадници километри под површината, а можеби и стопено јадро.

Импликации за потрагата по живот

Наодите, кои имплицираат дека стопените планети би можеле да бидат доста чести, сугерираат дека астрономите треба да бидат повнимателни кога ги означуваат егзопланетите како потенцијално погодни за живеење.

„Некои планети во таканаречената зона погодна за живеење можеби воопшто не се погодни за живеење, но би можеле да бидат овие стопени планети“, рече Николс. „Иако е малку веројатно дека оваа стопена планета би поддржувала живот, таа ја одразува големата разновидност на светови што постојат надвор од Сончевиот систем. Можеме да се запрашаме кои други видови планети чекаат да бидат откриени?“

Д-р Џо Барстоу, планетарен научник на Отворениот универзитет, која учествувала во набљудувањата на планетата L98-59d со телескопот Џејмс Веб, изјавила дека најновата работа дава убедливо објаснување.

„Разговаравме за можноста дека тоа би можело да биде егзопланета што личи на Јупитеровата месечина Ио, со многу вулкани предизвикани од плимно загревање“, рече таа. „Овој труд сугерира дека ситуацијата би можела да биде уште поекстремна.“

Наодите беа објавени во списанието „Nature Astronomy“.