Што е огнен облак?
Пирокумулонимбус, или скратено pyroCb, е масивен систем од бури што потекнува директно од шумски пожар. Големите пожари ослободуваат огромни количини на енергија и топлина, кревајќи столб од чад високо во атмосферата, каде што понискиот притисок го лади воздухот. Додека го прави тоа, влагата се кондензира и формира облак што може да предизвика молњи и силни ветрови.
Ако пожарот е екстремно голем и интензивен, столбот од чад може да формира пирокумулонимбус кој достигнува 10 до 15 километри во воздухот и продира во стратосферата. НАСА ги опиша таквите облаци како „змејови што испуштаат оган“.
„Тоа е вистинска грмотевица што се формира во внатрешноста на облак од чад“, вели Рик Мекреј, вонреден професор на Универзитетот во Нов Јужен Велс (UNSW). „Овие системи зафаќаат околу 10.000 кубни километри од атмосферата и затоа имаат огромно влијание.“
Зошто се опасни?
Кога се формираат, пирокумулонимбусните облаци можат да генерираат силни ветрови што го забрзуваат ширењето на копнените пожари и го прават движењето на пожарот непредвидливо. Ова создава исклучително опасни услови за пожарникарите. Облакот понекогаш може да произведе и молњи, кои можат да запалат нови пожари на далечни локации.
„Неговото појавување е потврда дека пожарот е многу опасен“, вели Мекреј, кој раководи со операциите за гаснење пожари 30 години. „Ова е доказ дека масовните евакуации беа оправдана и неопходна одлука.“
Австралија го доживува овој феномен од почетокот на векот, а експертите велат дека станува сè почест. Исто така, беше регистриран за време на големите пожари во Калифорнија во 2022 година, додека ова би можело да биде нова ситуација за Франција. Доколку се потврдат сомневањата, тоа ќе биде прв пат pyroCb официјално да биде регистриран во Франција.
„Ова е прв пат Франција сериозно да го разгледа концептот на pyroCb“, вели Мекреј, додавајќи: „Прашањето не е дали имале еден пред неколку дена, туку дали ќе се појави нов овој вторник или среда“.
Врска со климатските промени
Климатските промени создаваат сè поопасни услови за шумски пожари низ целиот свет, а со тоа и услови за формирање на пирокумулонимбус. „Не станува збор само за повисоки температури. Ова се тотални климатски промени“, вели Мекреј. „Атмосферата се менува, времето на теренот се менува и многу други работи се менуваат.“
Експертите велат дека климатските модели предвидуваат дека овие трендови ќе продолжат да се интензивираат. Пожарите во Европа избувнаа во екот на туристичката сезона, во региони погодени од последователни топлотни бранови.
Шумските области се исушени поради недостаток на дожд од мај, а метеоролозите предупредуваат дека Франција би можела да биде погодена од нов топлотен бран од вторник со температури што ќе достигнат 40°C. „Огромна маса топол воздух ќе се движи од Чешка во текот на следните четири или пет дена“, заклучи Мекреј.
