Премиерот Румен Радев и претседателката Илијана Јотова се единствените бугарски политичари со позитивен баланс помеѓу довербата и недовербата . Ова го покажува националното истражување на агенцијата „Глобал метрикс“, посветено на ставовите на јавноста пред претстојните претседателски избори.
Анкетата е спроведена помеѓу 23 јуни и 11 јули 2026 година меѓу 1.503 возрасни бугарски граѓани преку стандардизирани интервјуа лице в лице со таблет (TAPI). Агенцијата нагласува дека резултатите не претставуваат предвидување на изборниот резултат, туку мерат прелиминарни ставови, потенцијал за поддршка, втор избор и степен на јавно отфрлање на различни потенцијални кандидати. Анкетата е завршена пред 24 јули, кога Илијана Јотова официјално ја објави својата намера да се кандидира за претседател , поради што нејзиното име е вклучено како потенцијален, а не како официјално номиниран кандидат.
Според анкетата, Радев има индекс на доверба од +35%, а Јотова – со +31%. Двајцата се исто така единствените јавни личности во кои довербата јасно ја надминува недовербата. Вкупно 58% од испитаниците велат дека му веруваат на Радев, додека за Јотова овој удел е 53%. За двајцата, препознавањето е речиси целосно – само околу 3% од анкетираните посочуваат дека не ги познаваат.
Меѓу другите анкетирани лица, оние кои се најблиску до неутрална рамнотежа се Даниел Валчев со индекс од -6%, Иван Христанов со -9% и Андреј Ѓуров со -10%, што, според авторите на студијата, ги става во релативно поповолна позиција во споредба со повеќето партиски лидери.
Во другата крајност е Бојко Борисов. Неговиот индекс на доверба е -66%. Истражувањето исто така известува за високи нивоа на недоверба кон Асен Василев, Атанас Атанасов (ДСБ), Костадин Костадинов, Радостин Василев и Ивелин Михајлов .
Во хипотетичко сценарио, во кое учесниците индицираат преференција за кандидат според политичката сила, највисока почетна поддршка добива кандидатот на „Прогресивна Бугарија“ со 39,7% меѓу оние кои рекле дека ќе гласаат . Потоа следуваат кандидатот на НП-ДБ со 13,3% и кандидатот на ГЕРБ-СДФ со 11,5%.
Во проценката на конкретни поединци, Илијана Јотова има најсилна почетна позиција. Околу половина од испитаниците велат дека би ја поддржале доколку се кандидира за претседател . По неа следуваат Андреј Ѓуров со 23%, Даниел Валчев со 18% и Иван Христанов со 12%. Авторите на студијата забележуваат дека анкетата е завршена пред официјалното објавување на кандидатурата на Јотова и дека резултатите не претставуваат прогноза за изборите, туку мерат потенцијална подготвеност за поддршка.
Анкетата, исто така, покажува дека Бугарите очекуваат следниот претседател да биде, пред сè, обединувач на нацијата, бранител на националниот интерес и активен учесник во јавниот живот. Најголемиот дел од испитаниците – 42% – претпочитаат избалансиран модел на шеф на држава што ги комбинира претставничките функции со активна јавна улога, додека само 9% ја поддржуваат идејата за претседателска република.
Кои се проблемите?
Образованието е приоритет за 85,4% од учесниците , демографијата и депопулацијата – за 82%, безбедноста и одбраната – за 79%, развојот на бизнисот – за 76% и слободата на говорот и независните медиуми – за 72%. Најниски, иако и со поддршка од мнозинството, се односите со Европската Унија и војната во Украина и односите со Русија – по 65%. Според авторите, ова покажува дека Бугарите ги ставаат социо-економските проблеми значително пред прашањата од надворешната политика.
