Серијата интензивни топлотни бранови и суша што се шират низ целиот континент доведоа многу европски земјоделци во сериозна криза, која ја опишуваат како невидена ситуација. Производителите на зеленчук и житни култури предупредуваат на катастрофални последици за овогодишната жетва, наведува „Гардијан“.
Забрзувањето на глобалното затоплување предизвикано од човековата активност и силниот Ел Нињо доведоа до екстремни услови на полињата низ Европа ова лето. Развојот на растенијата е попречен од температури кои редовно надминуваа 30, а често и 35 степени, со речиси целосен недостаток на дожд и топли ветрови.
Пад на производството во Франција
Производството на зеленчук во Франција значително се намали во споредба со претходните години. Според одгледувачите, приносите на тиквички се намалени за 25 проценти, марулите за 35 проценти, а грашокот за 40 проценти. Приносите од брокулата се намалени за 60 проценти, а од артичока за помеѓу 50 и 100 проценти.
Здружението „Принцот од Бретања“, кое обединува повеќе од 1.300 производители од Бретања, соопшти дека станува збор за „историска криза за зеленчуковиот сектор“. Тие повикаа на итна акција поради драматичниот пад на приносите и лошиот квалитет на многу култури.
„Вообичаено некои региони се справуваа подобро, што помагаше да се компензираат загубите. Но, оваа година, сите наши главни региони беа погодени истовремено“, изјави за „Ле Монд“, Ерик Леграс од француското Здружение на конзервиран и замрзнат зеленчук, кое има околу 4.400 членови.
Француското производство на житни култури е подеднакво силно погодено. Министерството за земјоделство проценува дека жетвата на пченка во Франција, најголемиот производител на житни култури во Европа, ќе биде за 35 проценти помала отколку во 2025 година. Се очекува жетвата да биде околу девет милиони тони, ниво што не забележано од 1980 година.
Министерството објаснува дека дел од падот се должи на тоа што земјоделците се префрлаат на други култури, како што се сончогледот, но главната причина се разорните топлотни бранови што ја погодуваат пченката во клучните фази од растот.
Проблеми за сточарите
Ситуацијата предизвикува големи проблеми и за сточарите. Кравите страдаат од топлотен стрес на температури над 25 степени, а многу производители веќе пријавија пад на приносот на млеко од 10 до 15 проценти. Повеќето сега се загрижени и за зимската храна за добитокот.
Агрест, статистичката служба на француското Министерство за земјоделство, минатата недела објави дека производството на сено за зимска храна за добитокот е за околу 30 проценти пониско од просекот забележан помеѓу 1989 и 2018 година. Овој дефицит се зголемува и влијае на сè поголем број региони.
Производството на јајца, исто така, опадна. Причината е високата стапка на смртност кај живината, особено за време на топлотниот бран во јуни. Според податоците од Францускиот национален комитет за промоција на јајца, производството е за околу милион јајца дневно помало од вообичаеното.
Суша во Италија
Најголемата земјоделска организација во Италија, Колдирети, објави бројки претходно овој месец кои покажуваат дека сушата, која се движи од блага до тешка, погодила околу 60 проценти од земјоделското земјиште во земјата.
Приносите на земјоделските култури, особено пченката, оризот и сојата, како и зеленчукот и овошјето, се силно погодени, а производството на млеко опадна за 20 проценти. Вкупните трошоци за секторот, кои исто така вклучуваат штети од шумски пожари и силни бури, се проценуваат на повеќе од три милијарди евра.
Сушата е особено критична во долината на реката По, област што се протега на четири северни региони. Тоа е клучен земјоделски регион за Италија, каде што се произведува околу 80 проценти од оризот во Италија. Реката По, најдолгата во земјата, драстично се исуши.
Италија е најголемиот производител на ориз во Европа, со околу 235.000 хектари засадени во 2025 година. Но, оваа година, силната суша ги принуди одгледувачите да преземат невидени мерки за да ја спасат сезоната, при што посевите се наводнуваат само секоја втора недела.
Приносите на житни култури и вино опаѓаат во Шпанија
Во Шпанија, приносите на житни култури во регионот Кастиља и Леон се намалени за 35 проценти во однос на минатата година, во регионот Мадрид за 49 проценти и во Андалузија за 24 проценти. Според владините податоци, производството на овчо млеко се намали за 6,5 проценти, а на козјо млеко за 10,8 проценти.
По катастрофалната жетва во сушната 2024 година, производството на маслиново масло значително се зголеми минатата година. Влажната зима и пролет им користеа на маслинките, кои се берат кон крајот на есента, па затоа одгледувачите велат дека е прерано да се процени овогодинешната жетва.
Сепак, Националната винска федерација на Шпанија предвидува пад на производството од 20 проценти за 2026 година. Директорот на здружението, Хозе Луис Бенитез, предупреди дека последователните топлотни бранови ќе ги намалат приносите бидејќи грозјето е помало поради недостаток на влага.
Владите најавија пакети помош за земјоделскиот сектор. Францускиот премиер Себастијан Лекорну најави 145 милиони евра итна помош, како и „структурна поддршка и инвестициски мерки“ кои ќе бидат вклучени во буџетот за 2027 година.
