Државната погребна церемонија за врховниот лидер на Иран, ајатолахот Али Хамнеи, кој беше убиен во американско-израелски напад на 28 февруари, беше обележана со очигледно единство меѓу политичкото и военото раководство на Иран, додека внатрешните поделби во земјата се продлабочија, објавува Њујорк Тајмс (NYT), повикувајќи се на повеќе извори.
Четири високи ирански функционери и двајца членови на Корпусот на Исламската револуционерна гарда (IRGC) ја опишаа борбата на сите страни во Иран да го придобијат новиот врховен лидер, ајатолахот Моџтаба Хамнеи, и да доминираат во политичките процеси во земјата.
Според иранските функционери, прагматичната гранка на владата – високи генерали на IRGC, претседателот на парламентот Мохамед Багер Калибаф, претседателот Масуд Пезизкијан и претседателот на Советот за безбедност Мохамед Багер Золгхадр – засега имаат предност, откако лобираа за прекин на огнот и преговори со САД.
„Сакаме голем договор што ќе ја отстрани заканата од војна и ќе ни овозможи економски просперитет. Луѓето само сакаат да живеат“, рече Мехди Рахмати, аналитичар близок до иранската влада.
Иранскиот претседател неодамна изјави дека ајатолахот Моџтаба Хамнеи ја одобрил одлуката за постигнување дипломатски договор со САД и дека одбил „да се поклони пред волјата на малцинството“.
Весникот потсетува дека новиот врховен лидер на Иран не присуствувал на погребот на Али Хамнеи, кој започнал на 3 јули и ќе трае до 9 јули.
Според четворица високи ирански функционери, неговото отсуство од јавноста по повредите здобиени во нападот и неговата неспособност да ги смири борбите ја доведуваат во прашање одржливоста на неговото владеење во отсуство.
Моџтаба Хамнеи не присуствувал на комеморацијата во Техеран за неговата сопруга, која била убиена со нивниот син тинејџер и други роднини на првиот ден од војната.
Двајца членови на Револуционерната гарда и едно лице вклучено во планирањето на погребот рекоа дека Хамнеи им рекол на службениците дека сака да присуствува на погребната церемонија во шиитското светилиште на Имам Реза во градот Машхад, закажана за 9 јули, и да се помоли за мртвите над телото на неговиот татко.
Безбедносните претставници ја отфрлија идејата од загриженост дека Израел може да се обиде да го убие ајатолахот на церемонијата или да го пронајде каде се крие.
Отсуството на Хамнеи покрена прашања за тоа кој навистина ја води земјата и дозволи да се разгорат екстремно отворени поделби, според „Њујорк тајмс“.
Минатата недела, Мохамед Багер Калибаф, претседателот на парламентот кој ги водеше преговорите со САД и се појави како клучна политичка фигура, беше ненадејно прекинат во живо на телевизија и отстранет од етер додека ги објаснуваше деталите од договорот за прекин на огнот.
Имаше повици за замена на директорот на државниот радиодифузен сервис, назначен од Хамнеи и од ултра-тврдокорниот табор, пишува „Њујорк тајмс“.
Со месеци, државната телевизија го напаѓаше преговарачкиот тим, а на митинзите на плоштадите во Техеран, конзервативците повикуваа на гонење и смрт на преговарачите.
Министерот за надворешни работи Абас Аракчи, кој исто така учествуваше во преговорите, беше исмејуван кога посети шиитско светилиште во Ирак, каде што беше организиран дел од погребот, а иранските аџии скандираа „смрт за миротворците“, според видео снимките, додава NYT.
Во статијата се оценува дека поделбите се продлабочиле во рамките на иранското политичко раководство помеѓу прагматичните и тврдокорните крила, при што некои се залагаат за преговори со САД и ублажување на конфликтот, додека други отфрлаат какви било отстапки и повикуваат на продолжување на конфронтацијата.
Според анализата на американскиот весник, военото раководство и дел од прагматичниот политички естаблишмент наводно во моментов имаат поголема контрола врз процесот на донесување одлуки.
