Со зафатени и сè позафатени дневни распореди, многу луѓе во своите 30-ти и 40-ти години веќе сонуваат за мирни денови на пензионирање. Сепак, можеби ќе треба да чекаат подолго до тој момент.
Кога ќе се пензионираме ако сега имаме 20 и неколку години?
Извештајот на ОЕЦД „Пензиите на прв поглед 2025“ ги споредува луѓето што се пензионираат во 2024 година со оние што влегуваат на пазарот на трудот на 22 години во истата година. Со континуирана кариера, втората група обично нема да се пензионира до доцните 60-ти години.
Според тоа, се предвидува дека просечната возраст за пензионирање во ЕУ ќе се зголеми од 64,7 на 66,7 години за мажите и од 64 на 66,4 години за жените. Околу две третини од европските земји планираат да ја зголемат возраста за пензионирање за мажите, а три четвртини за жените.
Причината за таквата одлука е јасна – стареењето на населението го отежнува финансиското поддржување на пензиските системи. Според извештајот, зголемувањето на возраста за пензионирање е главниот начин за одржување на пензиите на прифатливо ниво без зголемување на придонесите за социјално осигурување.
Каде се пензионираат најрано, а каде најдоцна денес?
До 2024 година, највисоката возраст за пензионирање за мажи е во Данска, Норвешка, Исланд и Холандија – 67 години. На другата крајност е Турција со изненадувачки ниска граница од 52 години, по што следат Грција, Словенија и Луксембург со по 62 години.
Кај жените, Данска, Холандија, Исланд и Норвешка повторно се на врвот – повторно 67 години. Турција повторно е на дното со 49 години, а веднаш по неа следува Полска со 60. Од главните европски економии, Германија има највисока возраст за пензионирање за мажи – 66,2 години, додека Франција има најниска – 64,3.
Кои земји ќе достигнат 70 и повеќе?
До крајот на 2060-тите, Данска ќе бара од работниците да се пензионираат на неверојатна возраст од 74 години. Ова важи и за мажите и за жените. Естонија ќе следи на 71 година, а Италија, Холандија, Шведска и Кипар ќе бидат на 70 години.
Меѓу најголемите европски економии, Италија ќе има највисока возраст за пензионирање во иднина – 70 години, по што следат Велика Британија со 68 и Германија со 67. Во Франција и Шпанија, возраста за мажите ќе биде 65 години.
Најдраматично зголемување се очекува во Турција – цели 13 години за мажи (од 52 на 65) и 14 години за жени (од 49 на 63). Данска, Италија, Естонија и Словачка исто така бележат големи скокови. Интересно е што во Германија и Франција зголемувањето за мажите ќе биде помалку од една година, а во голем број земји возраста воопшто нема да се промени.
Ќе останат ли парите од вториот пензиски столб на осигурениците или ќе бидат национализирани?
Зошто се случува сето ова?
Причината е демографска и вообичаена низ целиот континент – населението старее побрзо отколку што системите можат да се справат. Податоците на ОЕЦД покажуваат дека на секои 100 луѓе на возраст меѓу 20 и 64 години во 2025 година, ќе има 33 лица над 65 години. До 2050 година, овој сооднос ќе скокне на 52. Со други зборови, сè помалку работници ќе мора да издржуваат сè повеќе пензионери .
