Утрово, РУСКАТА државна новинска агенција РИА Новости објави текст на автор во кој се најавува војната на Русија со Литванија и се сугерира можност за ракетен или нуклеарен напад врз таа членка на НАТО. Неколку часа подоцна, текстот беше отстранет од веб-страницата на агенцијата,
Колумната на политичкиот коментатор Александар Носович беше објавена под наслов „Уште една СВО ја чека Русија. Ќе биде многу кратка“, користејќи го рускиот акроним за „специјална воена операција“, термин што Москва официјално го нарекува инвазијата на Украина, пренесе Index.
Причината е предлогот на Литванија за отстранување од Уставот на забраната за поставување оружје за масовно уништување на територијата на земјата. Литванскиот парламент оваа недела направи уште еден чекор кон таков амандман, но тој сè уште не е усвоен.
Само ракети со соодветно полнење
Во текстот, Носович тврди дека евентуалниот воен конфликт во балтичките држави, поради нивната географија, би бил многу пократок од војната во Украина.
„Русија има избор како да се бори. Не е ни прашање дали ќе биде долго или брзо. Јасно е дека ќе биде брзо: воен конфликт во Балтикот, само поради географијата, не може да биде ист како во Украина“, напиша тој.
Потоа отиде чекор понатаму. Бидејќи, според него, противниците на Русија се првите што ја префрлаат дискусијата на полето на нуклеарната закана, Москва, напиша тој, би можела целосно да се откаже од испраќање копнени сили.
„Само ракети со соодветно полнење“, заклучи Носович.
Во статијата, тој ја нарече Литванија и „безмозочна самоубиствена земја“ и напиша дека таа би можела да стане „следното полигон за обука за борбени летови на руските ракетни сили по Украина“.
Текстот исчезна од веб-страницата на РИА
Статијата беше објавена и на насловната страница на РИА Новости во петокот наутро, но откако беше објавена и коментирана од други медиуми, беше отстранета. Рускиот независен медиум Дожд објави дека текстот станал недостапен по реакциите на медиумите.
Американскиот новинар Кевин Ротрок, уредник на рускиот независен портал „Медуза“, објави дека РИА ја повлекла статијата бидејќи е спротивна на официјалната руска државна политика. Сè уште не сме во можност независно да ја потврдиме оваа тврдење од самото соопштение за медиумите на РИА.
Важно е да се нагласи дека ова е колумна на автор, а не официјално соопштение од руската влада или руската војска.
Носович е главен уредник на порталот RuBaltic.Ru и член на Рускиот совет за надворешна и одбранбена политика. Самиот совет го наведува како експерт за Источна Европа и балтичките држави.
Литванија сè уште не ја укинала забраната
Директната причина за текстот беше процесот на измена на член 137 од литванскиот Устав, според кој оружјето за масовно уништување и странските воени бази не смеат да бидат лоцирани на територијата на Литванија.
Литванскиот парламент, по дебатата на 22 септември, го поддржа бришењето на членот со 99 гласа „за“, 13 „против“ и пет „воздржани“. Сепак, ова не значи дека забраната е веќе укината.
Има уште две гласања за промена на Уставот, со најмалку три месеци меѓу нив. Првото е закажано за 6 октомври, а последното за 12 јануари. За секое гласање е потребно двотретинско мнозинство од сите претставници, или најмалку 94 од вкупно 141.
Литванските власти нагласуваат дека самата уставна промена не значи дека постои конкретен план за стационирање нуклеарно оружје во земјата. Целта, велат тие, е да се отстрани ограничувањето што би можело да ги ограничи идните капацитети на Литванија во рамките на системот за одвраќање на НАТО.
Кремљ веќе се закани со нуклеарно оружје
Москва претходно реагираше со закани на литванските планови.
Портпаролот на Кремљ, Дмитриј Песков, на 11 септември изјави дека доколку Литванија постави нуклеарно оружје на своја територија насочено кон Русија, тоа ќе заврши „на нишанот“ на рускиот нуклеарен арсенал.
„Доколку има нуклеарно оружје насочено кон нас на некоја територија, тогаш и територијата на таа земја ќе биде на нишанот на нашето нуклеарно оружје“, рече Песков.
Литванија, членка на НАТО што се граничи со руската Калининградска област и рускиот сојузник Белорусија, значително ги зголеми трошоците за одбрана и ја зајакна воената соработка со своите сојузници во последните години. Литванските власти ја објаснуваат промената во уставната одредба со влошената безбедносна состојба по руската инвазија на Украина.

